තවදුරටත් තේරුම් නොගත යුතු වෙමු – ‘පැබ්ලෝ නෙරූඩා’

ඔබ පැමිණෙන්නෙහි ද මා සමගින්
සක්මන් නොකරන
දොඩමළු නොවන
තවත් ඉසව්වක් වෙත
කිසිදු කතාබහක් අප අතර
නොවන කිසියම් තැනකට
ළගාවෙත් ද අප අපගේ අවසනට
දැනගනු කැමැත්තෙමි
නිමල සුව විඳිනට
මහසයුර මත දිදුලණ
රන්වන් හිරු කිරණ නරඹන්නට
වෙරළ ඉම වෙත ඇදෙන
ඔරු-පාරු දෙස බලා හිඳිනට
කිසිවකු කැටුව යනු කැත්තෙමි
ජනපදවැසියන් මෙන්
විකුණාගන්නට කිසිවක්
පුරවාලන්නට තවත් කිසිවක්
නොතිබිය යුතුය අවසනක් අප අතර
අවට වූ නිහඬ භවේ
සංකේතයක් මිස
මිලදී ගනිමි මම නුබේ නිහඬ බව
මා නිහඬ බව නුඹට පසක් කොට
කොන්දේසියක් වෙත් ද, අප අතර
තවදුරටත් තේරුම් නොගත යුතු වෙමු
අප එකිනෙකා …
[ මෙම කාව්‍ය Love Still has Something of the Sea හි පූර්ණ සිංහල පරිවර්තනය යි. ] පැබ්ලෝ නෙරූඩා යනු කවරෙකු ද ?
“පීඩිත පන්තියේ කවියා” ” චිලී දේශයේ විමුක්ති කවියා” යන විරුදාවලීන් ලද චිලී ජාතික පැබ්ලෝ නෙරූඩා ( Pablo Neruda 1904 – 1973 ) ගෙවීගිය විසිවැනි සියවසේ දිවිගෙවූ ශ්‍රේෂ්ඨ කවියෙකි, එසේම රාජත්‍රාන්තිකයෙකි.
නෙරූඩා 1904 ජූලි මස 12 වැනි දින චිලී දේශයේ උතුරු කදුකර ප්‍රදේශයේ වූ ප්රාල් නම් කුඩා නගරයේදී මෙලොව එළිය දුටුවේය. ඔහු කාව්‍යකරණයට යොමුවූයේ වයස අවුරුදු දහයක් සම්පූර්ණ වත්මය.මුල් කාලයේදී පූවත්පත් හා වාර සඟරාවලට ඔහු විවිධ ආරූඩ නම් යොදා ගනිමින් තම කාව්‍යය යවන ලදි. ඒ තම පියාට හසුවේ යයි යන බිය නිසාවෙනි. තම වයස අවුරුදු විස්සක් සම්පූර්ණ වත්ම, ඔහුට කාව්‍ය සංග්‍රහයන් දෙකක් පළකර තිබුණි.
නෙරූඩා තම ජීවන වෘත්තිය වශයෙන් තානිපති සේවය තෝරා ගත්තේ ය. එහෙයින් ඔහුට පෙර/ අපරදිග බොහෝ රටවල්වල සේවය කිරීමට අවස්ථාව උදාවිය.1929 දී පමණ හෙතෙම මෙරට චිලී දේශයේ කොන්සල්වරයා වශයෙන් තේරී පත්ව පැමිණියේ ය.
නෙරුඩා විසින් රචිත කාව්‍ය සංග්‍රහයන් සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් වේ. ඒවා අතර
Twenty Love Poems – 1927/ Canto Generas 1950/ Can ,Sonetos de Amor – 1959/ Selected Poems – 1961 / The Poetry of Pablo Neruda – 1979 / The Essential Pablo – Selected Poems
– 2017 යනාදිය ඉතා ප්‍රකටය .
1974 දී ( එනම් ඔහුගේ මරණයෙන් ඉක්බිතිව ) Memories යන නමින් ඔහුගේ මතක සටහන් පොතක් ප්‍රකාශයට පත්විය.
ධනවාදය හමුවේ වහල්භාවයට පත් මනුෂ්‍යත්වය වෙනුවෙන් නෙරූඩා තම පන්හිඳ මෙහෙවන ලද්දේ තමා උපන්
දේශයේ දේශපාලන, සමාජීය හා ආර්ථික ගැටළු පිළිබඳව තම කම්පිත හැඟීම් තම හදවතේ උද්දීපනය කර ගනිමින් ය.
1970 දී ලෙනින් සාම ත්‍යාගයෙන් ( Lenin Peace Award – 1970 ) ද 1971 දී සාහිත්‍යය පිළිබඳව නොබෙල් ත්‍යාගය
( Nobel Prize for Literature – 1971 ) ද මෙම ශ්‍රේෂ්ඨ චිලී ජාතික කවියා පිදුම් ලද්දේ ය.
1973 සැප්තැම්බර් මස 23 වැනි දින මෙම ශ්‍රේෂ්ඨ කවියා මෙලොවින් සමුගන්නා විට ඔහු හැටනමවැනි වියෙහි පසුවිය.
පැබ්ලෝ නෙරූඩා පිළිබඳව ශ්‍රී ලාංකේය සමාජයේ කියවීම කෙබඳුද ?
අශෝක හඳගම විසින් නිර්මාණය කරන ලද Alborada- 2022 චිත්‍රපටය පෙබරවාරි මස 14 වැනි දින සිට මෙරට මහජන ප්‍රදර්ශනය ආරම්භ කිරීමත් ඒහා බැදුණු විවිධ විචාර සටහන් මෙරට විවිධ පුවත්පත් හා වාර ප්‍රකාශනවල පළ වීමත් සමගම පැබ්ලෝ නෙරූඩා යනු කවර අන්දමේ කවියකු දැයි කියා සොයා බැලීමට මෙරට තවමත් ජාතියේ වාසනාවකට ඉතිරි වී ඇති ප්‍රබුද්ධ ජන කොට්ඨාශය මේ වනවිට පෙළඹී ඇති බව පෙනේ. සැබවින්ම එය අප මෙහි කතාකරන නෙරූඩා පිළිබඳව පමණක් නොව සෙසු විදෙස් ලේඛකයන් හා කවියන් පිළිබඳව එපරිදිම සොයා බැලීමට සමාජීය ප්‍රවණතාවයක් වෙත්ද , එය සාහිත්‍යයේ ප්‍රගමනය පැත්තෙන් ඉතා සුබවාදී ප්‍රවණතාවයක් වන්නේ ය.
මෙරට ඉංශ්‍රීසි උගත් පැලැන්තියේ උදවිය අතර පවා නෙරූඩා යනු කවරකු දැයි කියා දන්නා උදවිය ඇත්තේ ඉතා සුළුතරයක් බව මගේ පෞද්ගලික විශ්වාස යි. එවන් වටපිටාවක් තුළ සිංහල පරිවර්තන මගින් පමණක් විදෙස් සාහිත්‍යය හදාරන පාඨකයන්ගෙන් බහුතරයක් නෙරූඩා පිළිබඳව නොදැන සිටීම සැබවින්ම පුදුමවිය යුතු කාරණාවක් ද නොවන්නේ ය. මෙරට පොත් සාප්පුවලට නෙරූඩාගේ ඉංග්‍රීසි භාෂාවට පරිවර්තනය වූ කාව්‍ය සංග්‍රහය සොයා ගැනීම කළුනික සොයා ගැනීමක් වන්ය. ඒ තරමටම දුර්ලභ යයි කීවොත් මා නිවැරදි යයි මට සිතේ. මට නම් මෙතෙක් ඔහුගේ කිසිදු කාව්‍ය සංග්‍රහයක් මෙරට කිසිදු පොත් සාප්පුවකින් හමුවීනොමැත. ඔබේ පෞද්ගලික අත්දැකීම මීට තරමක් වෙනස්වීමට පුළුවනි.
එසේම නෙරූඩාගේ කවි කීපයක් නම් විවිධ පරිවර්තකයන් විසින් විවිධ අවස්ථාවන් හි සිංහල භාෂාවට පරිවර්තනය කර ඇති බව පෙනේ. එනමුත් නෙරූඩාගේ කාව්‍ය සංග්‍රහයක් මගේ දැනීමේ හැටියට තවමත් සිංහල භාෂාවට පරිවර්තනය වී නොමැත.
මෙවන් වාතාවරණයක් හමුවේ සම්මානනීය කවියකු වූ ලක්ශාන්ත අතුකෝරාළ විසින් නෙරූඩාගේ Twenty Love Poems නැමති කාව්‍ය සංග්‍රහය “ආදර කවි විස්සක් හා සුන් පැතුම් ගීතාවක්” යන මැයෙන් සිංහල භාෂාවට පරිවර්තනය කිරීම හා පසුගිය 14 වැනි දින ලේඛක සමන් වික්‍රමාරච්චි මහතා විසින් “මට මතක මම” ( Memories –
1974 ) යන කෘතිය සිංහල භාෂාවට පරිවර්තනය කිරීම ඉතා වැදගත් සංධිස්ථාන වන්නේ ය.
මේ අපේ රටේ නෙරූඩා පිළිබඳව සමාජ දැක්ම හා කියවීමයි. එනමුත් ඇමෙරිකාව ප්‍රමුඛ යුරෝපීයේ මෙම තත්වය බොහෝ සෙයින් වෙනස් වන්නේ ය. යුරෝපය පාඨකයන් අතර නෙරූඩා ඉතා ජනප්‍රිය හා සම්භාවනාවට පාත්‍ර වූ මහා කවියෙකි. ඒ අතර යුරෝපීය වාමාංශික මත දරන්නන් අතර ඔහු මහත් ගෞරවාදරයට පත් මානවවාදී කවියෙකි. ඔහුගේ කාව්‍ය සංග්‍රහයන් යුරෝපයේ බොහෝ භාෂාවන්ට පරිවර්තනය වී ඇත්තේ ඔහු නොබෙල් ත්‍යාගලාභී කවියකු වන නිසාම නොව ඔහු මානවවාදී ( වාමාංශික ) කවියකු වූ නිසාය.
අවසාන වශයෙන් කිව යුත්තේ ලතින් ඇමෙරිකානු කවියාගේ හා කවියේ සමාජ කාර්යය පිළිබඳව හැඩතල නිර්මාණය කිරීමටත් ලතින් ඇමෙරිකානු කවිය පිළිබඳව ජාත්‍යන්තර අවධානයක් යොමු කිරීමටත් නෙරූඩාගේ කවි වෙසෙසින්ම ඉවහල් වූ බව මෙහිලා සදහන් කිරීම යුක්ති යුක්ත වන්නේ ය.
– පූජ්‍ය ඇතිපොළ මංගල හිමි

Leave a Reply

Your email address will not be published.